| Kurban İle İlgili Sorular | e-Posta |
|
KURBAN İLE İLGİLİ SORULAR : Kurban kesmenin fıkhî açıdan değerlendirilmesi hususunda fakihlerin arasında görüş farklılıkları bulunmaktadır. 2- Kurban Bayramı’nda akîka, adak ve ölmüş kişinin kurbanı kesilebilir mi? Akîka ve adak kurbanları sene içinde istenilen herhangi bir günde kesilebileceği gibi Kurban Bayramı’nda da kesilebilir. Başka bir deyişle; Kurban Bayramı’nda kesilen kurbandan hariç akîka kurbanı, adak kurbanı, ölmüşler için kurban, kıran ve temettü haccı yapanların kestikleri ‘hedy’ adı verilen kurban, hacda yapılan hatalar (yasakların ihlali) için gereken ceza ve kefâret kurbanları da kesilir. 3- Bayram kurbanı ile akika kurbanı bir kurban üzerinde birleştirilebilir mi? Bir kurbanlık koyunu üzerinde hem kurban bayramı kurbanına niyet, hem de akîka kurbanına niyet getirilerek kesilemez. Çünkü bir ibadet için ancak ‘bir niyet’ getirilebilir. 4- Bir evde oturan yetişkin çocuklar ve anne için kurban düşüyorsa hepsine ayrı ayrı kesmek mi gerekir, yoksa bir kurban yeterli mi? Hanefî mezhebine göre; kurban kesmeyi vâcip kılan zenginliğin ölçüsü, zekâtta ve fıtır sadakasında aranan zenginlik ölçüsüyle aynı olup kişinin borçları ve aslî ihtiyaçları dışında 20 miskal (85 gr.) altına, ya da buna denk bir paraya veya mala sahip olmasıdır ve üzerinden bir sene geçmesi de beklenmez. Kazanç, aile içi birliktelikle kazanılıyor ve eşle çocukların kendilerine ait mülkiyet hakları bulunmuyorsa (mal paylaşımı yoksa) babanın kurban kesmesiyle eş ve çocukların ayrıca kurban kesmeleri gerekmez. Baba, anne, çocuk ayrı ayrı kazanmalarına rağmen bir havuz oluşturup aynı yerden yiyip tek yerde biriktiriyorlarsa o zaman da babanın kurban kesmesi aile fertleri için geçerlidir. Fakat eşin ve çocukların kazançları ayrı ayrı yerlerden geliyor ve ayrı ayrı tasarruf ediliyorsa her kişi sahip olduğu zenginliğin zekâtından ve kurbanından sorumludur. Kadının süs amaçlı olan ve normal olarak takınarak kullandığı takılarına (zinetine) zekât ve kurban düşmez (Prof. Hayrettin Karaman’ın web sitesi). Fakat kadının kendisine ait gelirden tasarruf amaçlı biriktirmiş olduğu altın, para… nisab miktarına ulaşınca bu zenginliğine zekât ve kurban düşer. Ayrıca kurban mükellefiyeti olan baba, hanım, çocuk arasında birinin diğerine -hibe yoluyla- kurban kesmesi de mümkündür. Şâfiî mezhebine göre kurban kesmek sünnet olarak kabul edilmiştir. Bir ev içinde babanın kurban kesmesi o evde yaşayan ev halkı için geçerlidir. 5- Adak kurbanımızı ‘ailece yiyeceğiz ve fakirlere dağıtacağız’ diyerek adamışsak kurbandan yiyebilir miyiz? Adak adanırken önceden ne şekilde adanmışsa günü geldiğinde o şekilde yerine getirilir. Örneğin; ‘Bir koyun kurban keseceğim’ diyen bir, ‘İki koyun kurban keseceğim’ diyen iki koyun keser. ‘Allah rızası için kurban kesip dağıtacağım’ diyen kimsenin kestiği kurbanın etinden kendisi ve bakmakla mükellef olduğu kimseler yiyemezler. Ancak kurbanı adarken ‘aile ve akrabalarımız arasında ziyafet vereceğiz ve fakirlere de dağıtacağız’ denmişse söylenilen şekle uyularak bu etten aile içinde de yenilebilir. 6- Bir büyükbaş hayvanda; adak, akika ve kurbanlık paylar beraber edilir mi? Deve, sığır, manda gibi bir büyükbaş hayvan yedi kişiye kadar ortaklaşa olarak kurban edilebilir. Bu yedi pay içinde adak, akîka, ölmüş kişiye ve bayram kurbanına niyet edilebilir. Burada önemli bir nokta; her payın hakkı olan eti adaletle bölüştürmektir. |